به گزارش پایگاه خبری تحلیلی «بیجاربامایران»، ظرفیتی که میتواند چهره اقتصادی منطقه را دگرگون کند و گامی مهم در مسیر گذار ایران به انرژیهای پاک باشد.
شهرستان بیجار، با ارتفاعی بیش از ۱۹۰۰ متر از سطح دریا، نهتنها بلندترین شهر ایران به شمار میرود، بلکه به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص خود، از ویژگیهای اقلیمی منحصربهفردی برخوردار است.
وزش بادهای شدید و مداوم در بیشتر ماههای سال، بهویژه از پاییز تا اوایل تابستان، این منطقه را به یکی از نقاط استراتژیک کشور برای تولید انرژی بادی تبدیل کرده است.
در شرایطی که ایران بهدنبال تنوعبخشی به منابع انرژی و کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی است، بیجار میتواند به یکی از قطبهای اصلی انرژی تجدیدپذیر کشور بدل شود.
کارشناسان حوزه انرژی معتقدند که میانگین سرعت باد در بیجار در بسیاری از روزهای سال به بیش از ۴۲ کیلومتربرساعت میرسد؛ رقمی که برای نصب توربینهای بادی در مقیاس صنعتی کاملاً مناسب است.
این ویژگی اقلیمی، در کنار زمینهای وسیع و کمجمعیت منطقه، شرایطی ایدهآل برای احداث مزارع بادی فراهم کرده است.
بر اساس مطالعات اولیه وزارت نیرو، بیجار و مناطق اطراف آن از جمله حسنآباد یاسوکند، توابع سیاهمنصور و بخشهای مرتفع شمالی، در زمره بهترین نقاط کشور برای توسعه نیروگاههای بادی قرار دارند.
از منظر اقتصادی، سرمایهگذاری در انرژی بادی در بیجار میتواند چندین مزیت همزمان به همراه داشته باشد. نخست، ایجاد اشتغال مستقیم و غیرمستقیم برای صدها نفر از ساکنان محلی در مراحل ساخت، نصب و نگهداری توربینهاست. دوم، افزایش درآمد پایدار برای شهرداریها و دهیاریهای منطقه از محل اجاره زمینها و مالیاتهای محلی. سوم، کاهش هزینههای انتقال انرژی از مناطق دیگر و تأمین برق پایدار برای صنایع کوچک و متوسط در شهرستان.
در سالهای اخیر، سیاستهای کلان کشور در حوزه انرژی به سمت توسعه منابع تجدیدپذیر سوق یافته است.
بر اساس برنامه ششم توسعه، ایران موظف است تا پایان این برنامه، حداقل ۵ هزار مگاوات از ظرفیت تولید برق خود را از منابع پاک تأمین کند، با توجه به پتانسیل بالای بیجار، سهم این شهرستان از این هدف ملی میتواند قابلتوجه باشد.
کارشناسان بر این باورند که تنها با بهرهبرداری از ۱۰ درصد ظرفیت بادی منطقه، امکان تولید بیش از ۳۰۰ مگاوات برق وجود دارد؛ رقمی که میتواند برق مورد نیاز چندین شهر متوسط را تأمین کند.
از سوی دیگر، توسعه انرژی بادی در بیجار میتواند به کاهش آلودگی هوا و انتشار گازهای گلخانهای کمک کند.
در شرایطی که تغییرات اقلیمی به یکی از چالشهای جهانی تبدیل شده، حرکت به سمت انرژیهای پاک نهتنها ضرورتی زیستمحیطی بلکه ضرورتی اقتصادی است.
ایران با برخورداری از اقلیم متنوع، فرصتهای گستردهای برای بهرهگیری از انرژیهای تجدیدپذیر دارد و بیجار میتواند نمونهای موفق از تحقق این سیاست در مقیاس منطقهای باشد.
با این حال، تحقق این ظرفیتها نیازمند برنامهریزی دقیق، سرمایهگذاری هدفمند و حمایتهای دولتی است.
یکی از چالشهای اصلی، تأمین منابع مالی برای احداث نیروگاههای بادی است که معمولاً هزینه اولیه بالایی دارند، اما تجربه کشورهای موفق در این حوزه نشان میدهد که بازگشت سرمایه در پروژههای بادی، در بلندمدت بسیار مطلوب است، بهویژه در مناطقی مانند بیجار که شدت و پایداری باد بالا است، هزینه تولید هر کیلووات ساعت برق بادی در مقایسه با برق فسیلی بهمراتب کمتر خواهد بود.
در همین راستا، کارشناسان پیشنهاد میکنند که دولت با ارائه مشوقهای مالیاتی، تسهیلات بانکی کمبهره و تضمین خرید برق تولیدی از نیروگاههای بادی، زمینه جذب سرمایهگذاران داخلی و خارجی را فراهم کند، همچنین ایجاد زیرساختهای لازم مانند جادههای دسترسی، شبکه انتقال برق و ایستگاههای تقویت ولتاژ، از الزامات اولیه برای اجرای موفق این طرحهاست.
از منظر اجتماعی نیز، توسعه انرژی بادی در بیجار میتواند آثار مثبتی به همراه داشته باشد، کاهش نرخ بیکاری، افزایش درآمد خانوارهای روستایی و جلوگیری از مهاجرت جوانان به شهرهای بزرگ از جمله پیامدهای مثبت این طرحهاست.
علاوه بر این، حضور شرکتهای فنی و مهندسی در منطقه میتواند به ارتقای سطح دانش فنی و مهارتهای تخصصی نیروی کار محلی کمک کند.
در سطح کلان، توسعه انرژی بادی در بیجار میتواند به تقویت امنیت انرژی کشور منجر شود، در شرایطی که نوسانات بازار جهانی نفت و گاز بر اقتصاد ایران تأثیرگذار است، تولید برق از منابع داخلی و تجدیدپذیر میتواند ثبات بیشتری برای شبکه انرژی کشور ایجاد کند، همچنین، صادرات برق پاک به کشورهای همسایه، بهویژه عراق و ترکیه، میتواند منبع درآمد جدیدی برای کشور باشد.
از منظر زیستمحیطی، احداث نیروگاههای بادی در بیجار با کمترین آسیب به طبیعت همراه است، برخلاف نیروگاههای حرارتی که نیازمند مصرف سوختهای فسیلی و تولید آلایندههای گازی هستند، نیروگاههای بادی بدون تولید دیاکسیدکربن فعالیت میکنند.
تنها چالش زیستمحیطی احتمالی، تأثیر بر زیست پرندگان مهاجر است که با طراحی مناسب محل نصب توربینها و رعایت استانداردهای بینالمللی قابل کنترل است.
در حال حاضر، چند شرکت داخلی در حال بررسی امکانسنجی احداث نیروگاه بادی در محدوده بیجار هستند، بر اساس گزارشهای غیررسمی، مذاکراتی میان بخش خصوصی و وزارت نیرو برای اجرای یک پروژه ۵۰ مگاواتی در حال انجام است، در صورت تحقق این پروژه، بیجار میتواند به نخستین شهر کردستان تبدیل شود که بهصورت جدی وارد عرصه تولید انرژی بادی میشود.
به گفته کارشناسان، توسعه انرژی بادی در بیجار نهتنها به نفع اقتصاد محلی است، بلکه میتواند الگویی برای سایر مناطق مرتفع کشور مانند اردبیل، خراسان شمالی و چهارمحالوبختیاری باشد، این مناطق نیز از شرایط مشابهی از نظر سرعت باد و ارتفاع از سطح دریا برخوردارند و میتوانند در آینده به شبکهای از نیروگاههای بادی ملی متصل شوند.
در نهایت، بیجار با لقب «بام ایران» تنها از نظر جغرافیایی در ارتفاع قرار ندارد، بلکه میتواند در مسیر توسعه پایدار و انرژیهای نو نیز به قلهای از پیشرفت تبدیل شود، اگر سیاستگذاران و سرمایهگذاران بهدرستی از این فرصت بهره ببرند، این شهرستان میتواند در آیندهای نهچندان دور، به نماد تحول سبز در غرب کشور بدل شود؛ تحولی که هم به سود محیطزیست است و هم به نفع اقتصاد ملی است.
بیجار امروز در نقطهای ایستاده که میتواند با وزش بادهای همیشگیاش، نهتنها توربینها را به حرکت درآورد، بلکه چرخ اقتصاد منطقه را نیز به گردش بیندازد، این فرصت طلایی، اگر با تدبیر و برنامهریزی همراه شود، میتواند بام ایران را به بام انرژی پاک کشور تبدیل کند.
انتهای خبر/